Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
11313
rok szkolny
2014/2015

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Drama jako jedna z metod aktywizujących pracę dzieci w świetlicy szkolnej

Zadaniem wychowawcy w pracy opiekuńczo-wychowawczej jest zorganizowanie pracy ucznia w taki sposób, aby była źródłem radosnych przeżyć i motorem ogólnego rozwoju oraz pobudzała twórcze siły dziecka.

Wśród nowoczesnych koncepcji dydaktyczno-wychowawczych, które w szerokim stopniu uwzględniają zasadę aktywności ucznia na szczególną uwagę zasługuje drama. Stwarza ona odpowiednie sytuacje, które rozbudzają zainteresowanie i wyzwalają niczym nie skrępowaną, wszechstronną aktywność dziecka, pobudzają je do działania, a jednocześnie sprawiają mu przyjemność i zadowolenie.

Ze względu na swe walory i nieograniczone możliwości wykorzystania, może pełnić w procesie kształcenia funkcję wspomagającą realizację wielu czynności i zadań dydaktyczno-wychowawczych.

Jako wychowawca dzieci w młodszym wieku szkolnym wykorzystuję dramę w pracy opiekuńczo-wychowawczej, wspomagając tym samym proces kształcenia wychowanków oraz stwarzam miłą atmosferę, co jest źródłem dobrego samopoczucia dzieci w trakcie wykonywania zadań.

Termin "drama" pochodzi od greckiego drao - działam, usiłuję. Podstawą dramy jest według K.Pankowskiej - "fikcyjna wyobrażeniowa sytuacja, która powstaje, gdy kilka osób we wspólnej przestrzeni przedstawia coś, co nie jest w danym czasie obecne, używając jako wyrazu swych ciał i głosów". W dramie trzeba wczuć się w postać, być, działać, a nie grać. Uczy ona myślenia, rozwija emocje, wyobraźnię i fantazję, a także elokwencję i plastykę ciała, wyrabia umiejętność współżycia i pracy w grupie".


REKLAMA

A.Dębska uważa, że drama, wykorzystując techniki teatralne do celów edukacyjnych stwarza kontekst dla materiału, którego dziecko ma się nauczyć. Natomiast gesty, ruchy, wyraz twarzy, intonacja, muzyka i rekwizyty służą urzeczywistnianiu przedmiotu studiów i stymulowaniu myśli. W procesie uczenia się, nauczyciele i uczniowie zaangażowani są nie tylko umysłowo, ale także fizycznie i emocjonalnie. Czyni to naukę przyjemną, pomaga uczniom zrozumieć i zapamiętać materiał. Można więc, powiedzieć, że drania jest sposobem poznawania świata za pomocą działania.

Dramę, jako metodę pedagogiczną uznaje M.A.Szymańska, która uważa, że wchodzenie w określone role, improwizacje nauczyciela i uczniów pozwalają kreować rzeczywistość. Opiera się na naturalnej skłonności człowieka do naśladownictwa i zabawy oraz umiejętności życia fikcją literacką. Ta umowna fikcja dramy pozwala na otwarcie się, sprzyja poznawaniu i rozwijaniu swoich możliwości. Służy więc realizacji podstawowego celu dramy, jakim jest rozwijanie człowieka, dokonywanie w nim pozytywnych zmian.

Psychodrama, jak pisze G.Kufit, wymaga, by dziecko grało rolę wybranej postaci lub samego siebie i pełniąc ją zachowało się jak w określonej, rzeczywistej sytuacji życiowej. Tematem powinny być zagadnienia, które chcemy pogłębić i emocjonalnie uzmysłowić dzieciom. Źródłem tych zabaw są spostrzeżenia nauczyciela dotyczące uporczywie powtarzających się zachowań uczniów w różnych sytuacjach życiowych.

Dzięki dramie można zrozumieć złe nawyki w zachowaniu dzieci oraz uwrażliwić je na problemy otaczającego świata.

H. Machulska przedstawia klasyfikację dramy według G.Baltona, który wyróżnia cztery grupy zajęć z dziećmi. Są to:

"l. Proste doświadczenia, przydatne w pierwszych latach edukacji wczesnoszkolnej. Są to w szczególności ćwiczenia rozwijające wrażliwość zmysłów: słuchu, wzroku, dotyku, węchu. Należą do nich:
- ćwiczenia rozwijające wrażliwość słuchową: słuchanie dźwięków dochodzących z zewnątrz, np. z ulicy, korytarza, podwórka; słuchanie dźwięków muzycznych, zapamiętywanie i powtarzanie usłyszanych nazw, czasowników, rzeczowników, przymiotników;
- ćwiczenia rozwijające wrażliwość wzrokową: patrzenie (obserwacja przedmiotów ułożonych na stole, obserwacja zdjęcia, obserwacje ćwiczeń ruchowych;
2. Wprawki dramatyczne polegają na odwoływaniu się do przypominania wrażeń wzrokowych, słuchowych, smakowych, węchowych. Nie ma tu bezpośredniego oddziaływania bodźców na analizatory. W tej grupie ćwiczeń można wyróżnić ćwiczenia intonacyjne, językowe, ćwiczenia ruchowe, ćwiczenia mimiczne.
3. Ćwiczenia dramowe. Znajdują one szerokie zastosowanie w edukacji wczesnoszkolnej, a szczególnie w procesie edukacji polonistycznej dziecka. Do częściej stosowanych należą ćwiczenia typu: dokończ opowiadanie, zmień zakończenie opowiadania, praca w parach np. wywiad wzajemny, scenki-sytuacje improwizowane, inscenizacje improwizowane itp.
4. Gry. Do tej grupy ćwiczeń zaliczane są wszelkiego rodzaju gry i zabawy sprzyjające integracji i aktywności dzieci. W edukacji wczesnoszkolnej mają one szczególne zastosowanie, jako że dzieci w młodszym wieku szkolnym dopiero uczą się współżycia i współdziałania w grupie klasowej i rówieśniczej. Należą, do nich: gry z wyobrażonymi przedmiotami, gry w wyobrażonych sytuacjach, gry w wyobrażonej przestrzeni, powstawanie czegoś z niczego.
5. Inne formy artystyczne. Należą do nich: układanie opowiadań, tworzenie melodii, do tekstu, tworzenie tekstów do melodii, ilustrowanie zwrotek wiersza utworami plastycznymi, malowanie obrazu słowami itp."


Księgarnia HELION poleca:

Drama jest unowocześnioną wersją idei Nowego Wychowania nawiązującą do koncepcji Johna Deweya, Celestyna Freineta i innych propagujących ideę swobodnych tekstów w pracy z dzieckiem.

Inspiracją dla mnie jest wykorzystywanie dramy w treściach programowych środowiska społeczno-przyrodniczego, języka polskiego, a także sytuacjach życiowych. Niektóre tematy jak np. poczta realizuję w formie zabawy, dają dzieciom możliwość wyćwiczenia umiejętności, zachowań się społecznych w warunkach symulujących rzeczywistość.

W dramie wykorzystuję spontaniczność, chęć dzieci do aktywnego działania, naturalną potrzebę zabawy, naśladowanie. Dzięki zbliżeniu się w nauczaniu do oczekiwań dzieci, łatwiej rozbudzam ich zainteresowanie i rozwijam coraz bardziej technikę wzajemnego współżycia społecznego.

Wszystkie rozpatrzone właściwości dramy określają duży ich wpływ na wszechstronny rozwój dziecka. Poprzez takie zabawy wdrażam dzieci do podejmowania różnych ról społecznych, kształtuję umiejętności zachowań społecznych oraz umiejętności dostrzegania przez uczniów wartości etycznych w zachowaniu własnym i innych osób, wpływam na rozwój umysłowy dziecka.

Dramy znajdują swoje uwieńczenie w procesie rozwoju w poważnych zajęciach podejmowanych przez dzieci, będąc dla nich niezbędnym stopniem przygotowawczym do dalszej nauki i pracy. Dostarczają dzieciom konkretnych doświadczeń i informacji, ponieważ można wiele dowiedzieć się o sobie i kolegach, poznać ich poglądy, uczucia, zainteresowania. Dzięki dramie torują drogę do stworzenia w zespole źródła oparcia dla poszczególnych jej członków oraz miejsca, gdzie zaspokoją wiele ważnych potrzeb psychicznych.

Drama uczy, że nie ma zwycięzców ani przegranych. Najistotniejsze jest poszukiwanie wspólnej drogi do odniesienia sukcesu

Biorąc pod uwagę zasadę aktywizacji dzieci, należy tworzyć koncepcję dydaktyczną polegającą na zastosowaniu dramy w wychowaniu przygotowującym do życia w społeczeństwie.

Uważam, że należy tak realizować zadania dydaktyczno-wychowawcze, aby były one przyjemne dla uczniów i w efekcie ich pracy dawały pozytywne rezultaty.

Dziecko, pokonując trudności w przygotowaniu roli, prawie natychmiast uzyskuje wynik, który jest dla niego upragnionym, wystarczająco wyraźnym efektem jego pracy. I to najbardziej je aktywizuje i zachęca do dalszego wysiłku. Rezultaty te niosą zadowolenie wzbudzając dziecięcą radość zwycięstwa.

Bibliografia:

  • Pankowska K.; Drama-zabawa i myślenie. Warszawa 1990, WSiP
  • Cyt. za Kołodziejskim W.; Nauczanie dramą. Warszawa 1995, WSiP.
  • Szymańska M. A.; Drama w nauczaniu początkowym, Łódź 1996, WSiP.
  • Kufit G.; Zabawy i gry w nauczaniu początkowym. Poradnik metodyczno -zawodowy. Lublin 1983, Instytut Kształcenia Nauczycieli.
  • Machulska H.; Drama. Poradnik dla nauczycieli i wychowawców- 1991. z. l w: Więckowski K..; Pedagogika wczesnoszkolna. Warszawa 1998. WSiP.

    Agnieszka Jakuszewska


  • Zaświadczenie online Certyfikat publikacji



    numer online: 65 gości

    reklama

    Księgarnia HELION poleca: