Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
12653
rok szkolny
2016/2017

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Wielkie odkrycia geograficzne

Przyczyny:

Jednymi z przyczyn wypraw kolonialnych było przeludnienie w Europie oraz kryzys gospodarki feudalnej. Wyprawy w poszukiwaniu nowych lądów dawały możliwość znalezienia pracy i zdobycia bogactwa. Szczególnie mobilna była liczna i uboga szlachta portugalska i hiszpańska. Dalekie wyprawy umożliwiał postęp w dziedzinie żeglugi. Budowano większe i pojemniejsze statki, karawele, zastosowano przejęte od Arabów przyrządy nawigacyjne: busolę, kwadrant, co dawało możliwość określenia położenia kątowego gwiazd, orientację w długości i szerokości geograficznej. Umożliwiło to sporządzenie dokładniejszych map żeglarskich. Ówczesna wiedza geograficzna wiele zawdzięcza największemu podróżnikowi średniowiecza Włochowi Marco Polo (XIII/XIV w.), który dotarł do Chin i pozostawił po sobie traktat "Opisanie świata". Chęć poznania, odkrycia nowych lądów również była przyczyną podjęcia wypraw. Jedną z zasadniczych przyczyn mogły być również trudności w handlu z Indiami po opanowaniu Bliskiego Wschodu przez Turków, którzy nie byli tolerancyjni w stosunku do europejskich kupców - choć współcześnie podważa się tą teorię.


REKLAMA

Przebieg:

Odkrycie Ameryki przez Kolumba

Ameryka została odkryta dzięki poszukiwaniu drogi do Indii. Dokonał tego Krzysztof Kolumb (1451-1506). Był on Genueńczykiem. Najpierw Kolumb zwrócił się do króla Portugalii Jana II z propozycją zorganizowania wyprawy z Europy przez ocean Atlantycki na zachód aż do Japonii. Według obliczeń Kolumba odległość z Europy do wybrzeży Japonii miała nie przekroczyć 2400 mil morskich, podczas gdy w rzeczywistości odległość ta wynosiła 10600 mil. Król Jan II odrzucił ofertę Kolumba głównie dlatego, że Portugalczycy zainteresowani byli odnalezieniem drogi do Indii wokół Afryki. Gdy w styczniu 1492 roku skapitulowała Grenada, ostatnia twierdza muzułmańska na półwyspie Iberyjskim, królowa Izabela i król Ferdynand mogli poświęcić uwagę innym sprawom, dlatego przyjęli ofertę Kolumba i zawarli z nim umowę w Santa Fe 17 kwietnia 1492. Na jej mocy Kolumb został mianowany dożywotnim admirałem oraz wicekrólem i gubernatorem ziem, które odkryje, zapewniała mu ona również udział w zyskach z wyprawy i z eksploatacji zajętych terenów, w zamian za co Kolumb poniósł 1/8 kosztów wyprawy. Kolumb do swej podróży wybrał najlepsze typy okrętów jakie wówczas znano: admiralski okręt "Santa Maria" (załoga liczyła 39 osób), "Pinta (26 osób) i "Nina" (22 osoby). Dnia 3 sierpnia 1492 roku flotylla Kolumba wyruszyła z portu Palos de la Frontera, kierując się ku Wyspom Kanaryjskim, skąd 9 września popłynęła w kierunku zachodnim. W październiku Kolumb zmienił kurs na południowo - zachodni i kilka dni później 12 października marynarz załogi "Pinty" ujrzał ląd. Była to wyspa zwana przez Indian Guanahani. Kolumb nazwał ją San Salvador. Następna wyprawa skierowała się na zachód, gdzie odkryto Kubę. Kolejnym etapem była wyspa Haiti nazwana przez odkrywców Hispaniolą. Na początku marca 1493 roku okręty Kolumba dotarły do wybrzeży portugalskich. Kolumba witano tu jako odkrywcę drogi do Indii. Jeszcze jesienią tegoż roku Kolumb wyruszył w drugą podróż, podczas której odkryto wyspy z archipelagu Antyli, przede wszystkim Jamajkę. Trzecia wyprawa wyruszyła w roku 1498 a jej głównym osiągnięciem była wyspa Trynidad u wybrzeży Wenezueli. Przedsięwziął Kolumb jeszcze czwartą podróż (1502-1504), w czasie której dotarł do wybrzeży Hondurasu. Dnia 20 maja 1506 roku zmarł w Valladolid do ostatnich dni swego życia nie zdając sobie sprawy, że odkrył nowy ląd.

Dzieło Kolumba kontynuowali: Juan de la Cosa, Vincente, Yanez Pinzon, Cabral, de Balboa, Amerigo Vespucci, który zbadał i opisał wybrzeża Ameryki Południowej. Od jego też imienia od 1507 roku zaczęto nazywać nowy ląd Ameryką.


Księgarnia HELION poleca:

Odkrycie drogi do Indii

Odkrycie drogi do Indii przypadło w udziale żeglarzowi portugalskiemu Vasco da Gama. Od początku XV w., a zwłaszcza od czasów Henryka Żeglarza Portugalczycy podejmowali próby odkrycia drogi do Indii wokół brzegów Afryki. W roku 1487 Bartolomeo Diaz odkrył południowy kraniec Afryki, który nazwał Przylądkiem Burzliwym. Król Jan II zdając sobie sprawę z wagi odkrycia, zmienił nazwę na Przylądek Dobrej Nadziei. Dnia 8 lipca 1497 roku okręty portugalskie pod dowództwem Vasco da Gamy wypłynęły z portu w Lizbonie kierując się ku wybrzeżom Afryki Zachodniej, następnie przez południowy Atlantyk dotarły 22 listopada do Przylądku Dobrej Nadziei, minąwszy go przez Kanał Mozambijski skierowały się na Ocean Indyjski, docierając 23 maja 1498 roku do Indii.

Podróż dookoła świata dokonana przez Magellana

Ferdynand Magellan pragnął dotrzeć do wybrzeży Azji Wschodniej przez Ocean Atlantycki oraz nieznany wówczas jeszcze ocean dzielący Amerykę od Azji. Król portugalski ze względów politycznych nie poparł wyprawy, uczynił to natomiast król hiszpański Karol I późniejszy cesarz Karol V. Dnia 20 września 1519 roku flotylla złożona z 5 okrętów pod dowództwem Magellana wypłynęła z portu hiszpańskiego San Luca de Barvameda kierując się ku wybrzeżom Afryki Zachodniej i Brazylii. Udało się Magellanowi odkryć cieśninę łączącą dwa oceany. Nazwał ją cieśniną wszystkich Świętych - dziś cieśnina Magellana. Po stu dniach podróży przez Pacyfik wyprawa dotarła do wysp, które nazwano Złodziejskimi (dzisiejsze Wyspy Mariańskie). Następnie flotylla skierowała się ku Filipinom, gdzie w roku 1521 zginął Magellan w walce z tubylcami. Reszta załogi kontynuowała podróż przez Moluki ku Oceanowi Indyjskiemu, aż w końcu po trzech latach podróży okręt "Victoria" dotarł jako pierwszy do Hiszpanii (6 września 1522 r.). Ładunek korzeni, który został przywieziony nie tylko pokrył koszty wyprawy, ale przyniósł jeszcze zyski.

Znaczenie:

Dotarcie do bogatych krajów Wschodu i Zachodu zapoczątkowało nową epokę wielkiej ekspansji kolonialnej Europejczyków, głównie Portugalczyków i Hiszpanów, później także Holendrów, Anglików i Francuzów.

Handel z morskiego przekształcił się w oceaniczny. Dawne potęgi handlowe (miasta włoskie i hanzeatyckie) straciły znaczenie, a na czoło wysunęły się Portugalia, Hiszpania, Niderlandy, Anglia, Francja, a więc państwa oceaniczne. Głównymi portami stały się: Kadyks, Sewilla, Lizbona, Antwerpia.

Nastąpił niekontrolowany napływ kruszców do Europy. Doprowadziło to do "rewolucji cen". W XVI w. ceny wzrosły przeciętnie czterokrotnie.

Maciej Wierzchnicki


Zaświadczenie online Certyfikat publikacji



numer online: 104 gości

reklama

Księgarnia HELION poleca: