Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
2221
rok szkolny
2005/2006

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Nazwy znane i mniej znane prowadzące do Sosnowca

Przeglądając mapę Polski można zauważyć nazwy miejscowości zapożyczone od nazw państw, miast, obiektów geograficznych z innych części Europy lub świata.

Chcąc zobaczyć Babilon można udać się do woj. mazowieckiego, ale nie znajdziemy tam żadnych pozostałości starożytnego miasta z Mezopotamii. Nie zmieniając granic politycznych i wysokości n.p.m. można odwiedzić Szwajcarię k. Suwałk i uprawiać narciarstwo wodne, zamiast alpejskiego. W naszym kraju nie są produkowane samowary, nasze Tuły nie znajdują się nad rz. Upą, ani w podmoskiewskim zagłębiu węglowym, ale na trasie Kluczbork - Opole. Saksonia w Niemczech swoją stolicę ma zlokalizowaną w Dreźnie, my możemy łowić ryby w Drezdenku nad Starą Notecią. Dla niektórych osób nawet nieodległe słowackie Koszyce można znaleźć bliżej zajeżdżając do województwa świętokrzyskiego, małopolskiego lub wielkopolskiego. Czeska stolica Praga znalazła w Polsce swoją siedzibę w niewielkiej miejscowości w woj. łódzkim, ta bardziej znana szczególnie przez Warszawiaków jest dzielnicą naszej stolicy. Wiele osób marzy na samą myśl o pobycie nad Adriatykiem, obejrzeniu zabytków i pływaniu gondolami w Wenecji.
Bez wymienionych atrakcji można wysłać pozdrowienia z Wenecji w woj. warmińsko-mazurskim, kujawsko-pomorskim lub zatrzymać się w niej jako dzielnicy Ostrowa Wielkopolskiego.

W bliższym otoczeniu Sosnowca również występują europejskie nazwy. Na Czeladź często mówi się Szwecja ze względu na osiadłych w mieście w połowie XVII wieku Szwedów. W Będzinie funkcjonowała jeszcze pod koniec XX wieku kopalnia "Paryż".
Od 1876 r. prowadzona przez Towarzystwo Francusko-Włoskie Dąbrowskich Kopalń Węgla. Z innych nazw na uwagę zasługuje część Bytomia nazwana Dolomitami. Teren poprzemysłowy zagospodarowany jako centrum rekreacyjno-sportowe dla aglomeracji górnośląskiej. Dolomity Sportowa Dolina posiadają całoroczną trasę narciarską.

W samym Sosnowcu niektóre z zapożyczonych nazw są już zapomniane, rzadko używane, a niektóre wręcz przeciwnie. Abisynia to dawna nazwa Etiopii, w Polsce nazwano nią wioski w woj. pomorskim i lubelskim oraz dzielnicę Starachowic. W Sosnowcu powstała pod koniec XIX wieku w okolicach dworca kolejowego Sosnowiec Południowy, na obszarze obecnego Osiedla Naftowa. Było to osiedle biedoty, bezrobotnych, z rozwijającą się przestępczością. Inną kolonią slumsów w tym mieście była Brazylia datowana na lata przed I wojną światową. Zlokalizowana na pograniczu Pogoni, Piasków i Małobądza. Następna nazwa związana z tym miastem to Pekin. Najbardziej znanym był tzw. Pekin Katarzyński położony przy drodze z Konstantynowa do Klimontowa. Na jego terenie istniał szpital przeciwgruźliczy im. dr Nadziei Berdo - zasłużonej sosnowieckiej lekarki. Drugi Pekin nazwano Pekinem Milowickim. Zlokalizowany w Milowicach nad Brynicą. Trzeci Pekin to Pekin-Zawodzie usytuowany nad Bobrkiem na wschód od Porąbki.
Czarne Morze mile kojarzy się z Morzem Czarnym, wakacjami. Ale ten obszar to nie ten kierunek myśli. Osada położona była wśród bagnistej części puszczy Pakosznicy, opisywano ją jako wyspę otoczoną topieliskami o czarnej, torfiastej wodzie. Czarne Morze należy do Kazimierza Górniczego wokół ulic: Fredry, Jasieńskiego, Nowej i Broniewskiego.
Niemce to obszar obecnych Ostrów Górniczych powstały w puszczy nadprzemszańskiej.
Prawdopodobnie mieszkali tu w okresie piastowskim jeńcy niemieccy lub sprowadzeni osadnicy pochodzenia niemieckiego. W Maczkach wyodrębniono teren zwany Palestyną, zamieszkiwany przez społeczność żydowską.

W okresie Polski Ludowej silnie zachodzące zjawiska urbanizacji i industrializacji wpłynęły na zmiany w krajobrazie, wyglądzie miast oraz wprowadzeniu nowego nazewnictwa często bez związku przyrodniczego, historycznego, geograficznego usytuowania tych miejscowości, dzielnic lub osiedli.

Lokalne nazwy nie wzięły się znikąd, mają swój rodowód warty poznania w celu kultywowania tradycji i historii pozostawionej nam przez inne czasy oraz losy naszych przodków.

Bibliografia:
1. Atlas samochodowy. Europa Środkowa. Bertelsmann Media Sp. z o.o., GeoCenter International Warszawa,1992/93.
2. Dulias R., Hibszer A.: Województwo Śląskie. Wyd. Kubajak, Krzeszowice 2004.
3. Przemsza-Zieliński J.: Sosnowiec znany i nieznany. Leksykon nazw miejscowych. "SOWA-PRESS" sp. z o.o. Sosnowiec, 1997.
4. Przewodnik po Zagłębiu Dąbrowskim. Sosnowiec 1939. Centralny Ośrodek Informacji Turystycznej Oddział w Katowicach przy współudziale Muzeum Śląskiego w Katowicach.

mgr Ewa Prządka


Zaświadczenie online



numer online: 126 gości

reklama