Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
2616
rok szkolny
2005/2006

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Rodzina a wychowanie w nauczaniu Prymasa Stefana Wyszyńskiego

Wychowanie to jedno z wielu praw rodziny. Ksiądz Prymas Stefan Wyszyński szczegółowo podkreślał prawo do prokreacji i wychowania dzieci zgodnie z przekonaniami rodziców i prawo do godziwego bytu. Ośrodkiem wychowania najgłębiej kształtującym duszę ludzką jest rodzina. Ona jest najbliżej początków nowego życia, które wymaga poświęcenia i troskliwej opieki. Prawo rodziców do wychowania jest najsilniejsze ze względu na więzy krwi, przyrodzoną miłość między dzieckiem, a rodzicami, a także ze względu na nadprzyrodzoną wspólnotę. Szczególnie ważne jest wychowanie do życia religijnego. Prymas nazywał je najświętszym prawem. Rodzice są zobowiązani do przekazania dzieciom swojej wiary i moralności. Dziecko ma naturalne prawo do wychowania integralnego, a więc nie tylko na płaszczyźnie moralno-religijnej, ale także na płaszczyźnie fizycznej, umysłowej i społecznej. Celem takiego wychowania jest przygotowanie człowieka do doskonałości doczesnej i szczęśliwego zjednoczenia z Bogiem. Wychowanie fizyczne jest ukierunkowane na rozwój ciała, jego zdrowie, aby mogło służyć człowiekowi w realizacji jego szczęścia. Z wychowaniem fizycznym powinno iść w parze wychowanie umysłowe. Ma ono na celu rozwój umysłu, a więc oświecenie człowieka. Prymas często głosił pochwałę rozumu oświeconego przez łaskę. Nazywa go "najwspanialszym darem człowieka..., którym człowiek sięga Boga samego". Integralne wychowanie nie może pomijać wychowania moralnego i religijnego, którego celem jest dobroć człowieka. Dokonuje się ono za pomocą zasad moralnych i Ewangelii. W wychowaniu chodzi o skierowanie człowieka nie tylko ku sobie samemu, ale także ku drugiemu człowiekowi. Wychowanie religijne powinno uwzględniać, że człowiek jest dzieckiem Ojca Stworzyciela, bratem innych dzieci Bożych, a także członkiem Kościoła. Braterstwo jest nie tylko fundamentem wychowania religijnego, ale także najsilniejszą więzią społeczną. Ksiądz Prymas często przypominał rodzicom prawo do ludzkiego wychowania swoich dzieci. Prawo to wynika z natury ludzkiej, która jest rozumna, wolna i miłująca. Obowiązki wychowawcze rodziców wypływają z faktu przynależności ich dzieci do Kościoła, narodu, państwa, rodziny. Zadaniem rodziców jest wychowanie dzieci do obowiązków wobec Kościoła i narodu. Z wychowaniem związane są korzyści. Zwłaszcza wychowanie religijne korzystne jest dla człowieczeństwa samych dzieci, rodziny, szkoły, życia społeczno-gospodarczego, społeczeństwa, w tym narodu i państwa. Prymas Wyszyński uważał, że oddziaływanie szkoły nie jest skuteczne bez właściwego wychowania rodzinnego. Rodzice z tych powodów nie powinni zrzekać się swoich wychowawczych praw dla korzyści materialnych, wygodnictwa i wyrachowania. Zadanie wychowawcze rodziców nie może być przekazane innym bądź przez innych zawłaszczone. Rodzice mają pierwszeństwo do wychowywania swoich dzieci. Prymas apelował do sumień rodziców, aby nieustannie się uświęcali. Tylko rodzina święta może stać się szkołą życia religijnego. Małżonkowie uświęcają siebie i dziecko dzięki oparciu swojego życia na zbawczej wierze. W roku 1950 odważnie przypominał obowiązek apostołowania i nauczania prawd wiary dzieci. Do mężów należy obowiązek bronienia dzieci przed zewnętrznymi zagrożeniami, płynącymi z pogańskiego przedszkola, z materialistycznych programów wychowawczych, z bojaźliwych i małodusznych serc (List na święto stanowe mężczyzn). Ksiądz Prymas zachęca dzieci i młodzież do wzajemnego uczenia się religii. Zachęca do szukania prawdy i poznawania Ojca niebieskiego, poznawania życia Syna Bożego, przykazań Bożych. Religię określa jako "chleb żywota całego, ponieważ w życiu będzie sprawdzianem, a na sądzie ostatecznym - świadectwem dojrzałości. Walory religii przedstawił Prymas młodzieży w sposób następujący: "W świetle prawd Bożych poznasz lepiej wielką wartość życia ludzkiego. Tu poznajesz swe obowiązki wobec ludzi, wobec ojczyzny i narodu, wobec codziennych spraw życia ludzkiego. Religia zbliża cię do ludzi z życzliwym sercem i braterską dłonią". Dla życia religijnego ważne jest święcenie niedzieli. Prymas Wyszyński niedzielę nazywa świętem rodzinnym. Chociaż warunki życiowe rozrywają rodzinną wspólnotę, to niedziela tym bardziej powinna pozostać dniem, w którym rodzina może być razem. Ksiądz Prymas proponuje głośne czytanie pożytecznej książki, a przede wszystkim Pisma Świętego bądź Żywotów Świętych. Proponuje też różne gry, muzykę, śpiew. Dzięki tym czynnościom wykonywanym w niedzielę i dzięki miłości Boga wzrasta w rodzinie wzajemna miłość.

Bibliografia:
1. S. Wyszyński, Wychowawcze prawa rodziców, Ład Boży, 1946, nr 26
2. Kurs społeczny dla księży, Lipiec 1949, maszynopis
3. S. Wyszyński, Rodzina i wychowanie, Ład Boży, 1946, nr 25
4. S. Wyszyński, Współpraca w wychowaniu dzieci, Ład Boży, 1946, nr 28
5. S. Wyszyński, Naturalny ustrój społeczny, Tygodnik Warszawski nr 4, 27 I 1946
6. S. Wyszyński, Pomoc społeczna małżonkom, Ład Boży, 1946, nr 23
7. S. Wyszyński, Współdziałanie Kościoła i państwa na rzecz małżeństwa, Ład Boży, 1946, nr 24

Grzegorz Wilkowojski


Zaświadczenie online



numer online: 164 gości

reklama