Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
7789
rok szkolny
2010/2011

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Istota i funkcjonowanie kodeksu etycznego nauczyciela w procesie edukacyjnym

Kodeks etyczny nauczyciela - zbiór zasad służących nauczycielowi pomocą w rozstrzyganiu problemów etycznych. Jest wyrazem przekonania o szczególnym wymiarze etycznym wynikającym z roli społecznej nauczyciela[1]. Nawiązując do sfery moralnej nauczyciela, jego kultury osobistej, odpowiedzialności, wrażliwości, samokrytycyzmu, uczciwości, hierarchii wartości, sposobu postrzegania świata, wiedzy i kompetencji ustala zasady właściwego postępowania w szkolnym procesie edukacyjnym. Problematyka moralności w pracy nauczyciela obecnie znajduje swoje odbicie w "Karcie nauczyciela" (...) stanowisko nauczyciela może zajmować osoba, która: (...) przestrzega podstawowych zasad moralnych"[2]. Nauczyciel w szkolnym procesie edukacyjnym (łac. educatio - wychowanie) wspomaga w wychowywaniu rodziców uczniów zgodnie z "Ustawą o systemie oświaty" w myśl , której " (...) Nauczanie i wychowanie - respektując chrześcijański system wartości - za podstawę przyjmuje uniwersalne zasady etyki"[3]. Na międzynarodowej debacie na temat roli i zadań nauczycieli we współczesnym świecie, która odbyła się podczas konferencji UNESCO w Paryżu w roku 1965 uchwalono tzw. "Rekomendację".


REKLAMA

Dokument ten - skierowany do wszystkich państw członkowskich - zachęcał do rozwijania myśli naukowej związanej z etyką zawodową. Apelowano w nim do narodowych organizacji nauczycielskich, by opracowały własne kodeksy etyczne lub kodeksy postępowania, które skłaniałyby nauczycieli do wzorowego wypełniania obowiązków zawodowych i przyczyniłyby się do zapewnienia im prestiżu w społeczeństwie[4]. Ciekawostkę stanowi Kodeks Nauczyciela opracowany w 1872[5].Obecnie, w Polsce nie obowiązują kodeksy etyczne nauczyciela, a "(...) Wszelkie działania edukacyjne i wychowawcze powinny mieć odzwierciedlenie w statutach szkół"[6]. "Ustawa o systemie oświaty" określiła zadania organów szkoły (placówki oświatowej) w zakresie tworzenia prawa, które nazywamy prawem wewnątrzszkolnym. Do tych zadań należy m.in. opracowanie statutu szkoły[7]. Tymczasem, przykładowo, w Stanach Zjednoczonych kodeksy etyczne nauczyciela są dziełem skupiającego wybitnych krajowych edukatorów, Amerykańskiego Stowarzyszenia Nauczycieli (AAE)[8]. Obecnie toczy się dyskusja na temat wprowadzenia kodeksu etycznego nauczyciela, o randze ustawy, obowiązującego w publicznych placówkach oświatowych[9,10]. Ponadto, należy pamiętać, że "(...) Od lat jesteśmy świadkami funkcjonowania w naszym kraju kodeksów: etyki lekarskiej, etyki sędziowskiej, etyki adwokackiej, etyki radcy prawnego, "Karty etycznej mediów" i innych ..."[11]. O zapotrzebowaniu na kodeksy etyczne nauczyciela świadczą funkcjonujące tego rodzaju dokumenty[12,13] opracowywane, z własnej inicjatywy, przez poszczególne szkoły. Wzrasta również ilość wyższych uczelni, które decydują się na opracowanie własnych akademickich kodeksów etycznych[14,15]. Polskie Towarzystwo Nauczycieli opracowało - zaaprobowany na piśmie przez Jana Pawła II - zawierający przyrzeczenie nauczycielskie, Kodeks Etyki Nauczycielskiej[16], który "(...) ma stanowić dla nauczycieli inspirację i zachętę do troski i szczególnej dbałości o stronę moralną ich postępowania".

Przypisy
1. Kodeks Etyczny Nauczyciela wg Centrum Edukacji Obywatelskiej
2. Karta Nauczyciela - USTAWA z dnia 26 stycznia 1982 r.
3. Karta Nauczyciela - USTAWA z dnia 7 września 1991
4. Czy nauczycielowi potrzebny jest kodeks etyczny? - EID
5. Kodeks Nauczyciela z 1872 roku
6. Interpolacja poselska nr 598 - Zapytanie w sprawie kodeksu ucznia
7. A, B, C na temat Statutu Szkoły/Placówki oświatowej
8. Code of Ethics for Educators - AoAE
9. Rzecz o kodeksie etycznym nauczyciela
10. Będzie kodeks etyki dla nauczycieli. Potrzebny?
11. Ferdynand Froissart " Kodeks Etyczny Nauczyciela - projekt" Nauczycielska Edukacja, Biuletyn Centrum Edukacji, Nr7/53, Koszalin 2009.
12. Kodeks etyczny - Szkoła Podstawowa nr 47 im. Kornela Makuszyńskiego w Szczecinie
13. Kodeks Etyczny Nauczyciela - Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 4 w Słupsku
14. Kodeks Etyki Nauczyciela Akademickiego Uniwersytetu Gdańskiego
15. Urodzaj na Akademickie Kodeksy Etyczne
16. Polskie Towarzystwo Nauczycieli "Kodeks Etyki Nauczycielskiej" Warszawa 1997

Przypisy uzupełniające

  • Kodeks etyki lekarskiej - http://www.nil.org.pl/xml/nil/wladze/str_zl/zjazd/kel
  • Kodeks etyki sędziowskiej - http://www.krs.pl/admin/files/100139.doc
  • Kodeks Etyki adwokackiej - http://www.nra.pl/nra.php?id=249
  • Kodeks etyki radcy prawnego - http://www.kancelaria.koszalin.pl/akty_prawne/ke.pdf
  • Karty etyczne mediów - http://www.sdrp.eprasa.com/Dokumenty/karta_dziennikarzy.pdf

    Dr Ferdynand Fruissart
    Przewodniczący Ośrodka Edukacji Narodowej
    KS "Civitas Christiana"

    Zobacz inne publikacje tego autora...


  • Zaświadczenie online Certyfikat publikacji



    numer online: 68 gości

    reklama

    Księgarnia HELION poleca: