Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
8157
rok szkolny
2010/2011

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Rola nauczyciela w zabawach tematycznych

Kierowanie zabawą tematyczną wymaga od nauczycielki przedszkola taktu, wyrozumiałości, zrozumienia pomysłów i zamierzeń dzieci. Ważne jest aby nie została stłumiona istota zabawy. Wszelka zabawa jest najpierw i przede wszystkim swobodnym działaniem. Nakazana zabawa nie jest już zabawą, co najwyższej może być poleconym odtworzeniem zabawy. Dostarczenie treści zabawy jest podstawowym warunkiem rozwoju zabaw tematycznych. Zaplanowana działalność wychowawcza, organizacja zajęć spacerów i wycieczek w różne atrakcyjne i ciekawe dla dzieci miejsca, zaspokaja ich aktualne zainteresowania pobudzając wyobraźnię. Podczas rozmowy przeprowadzonej z dziećmi np. po powrocie z wycieczki należy uporządkować i utrwalić uzyskane wiadomości.

Źródłem zabawy może być:
- przyroda, życie zwierząt, które stanowią dostateczną motywację do organizowania obserwacji sposobu ich życia,
- literatura dziecięca, która wzbogaca przeżycia dzieci, ich wyobraźnię i wyzwala aktywność o nowych zupełnie treściach,
- teatr dziecięcy, chińskich cieni, aktorski, które dostarczają dzieciom wzruszeń i nowych wyobrażeń, mają one wpływ na postępowanie dzieci, które wracają do wspomnień naśladując bohaterów.
- treści z kręgu życia przedszkolnego, ze środowiska rodzinnego, z podwórka, z ulicy.


REKLAMA

Opieka nauczycielki nad zabawą tematyczną dziecka powinna uwzględniać jego potrzeby i właściwości psychiczne. Dlatego szczególnie w początkowym okresie pracy trzeba obserwować zabawę i inne czynności dziecka, by poznać jego pragnienia, zainteresowania, możliwości i umiejętności. Obserwując zabawę należy min. Zwrócić uwagę na jej temat i treść, a więc dowiedzieć się w co najczęściej bawią się dzieci, czy temat zabawy jest stały, co jest powodem jego zmiany, jak różnorodna jest tematyka, jak bogata jest treść. Poznać aktywność poszczególnych wychowanków, poziom współdziałania, wzajemne stosunki. Rolą nauczycielki jest również organizowanie zewnętrznych i wewnętrznych warunków „dobrej zabawy”. Organizowanie warunków zewnętrznych to:
- zapewnienie w rytmie życia przedszkola czasu na własną aktywność dzieci, aby mogły one podjąć i rozwinąć zabawę bez obawy o to, że może zostać w każdym momencie przerwana,
- zapewnienie odpowiedniego miejsca i przestrzeni, aby dzieci w toku zabawy nie potrącały się nawzajem, nie zagłuszały, nie wchodziły mimowolnie na teren zajęty przez kolegów. Bez tego minimum przestrzeni zabawy będą się rwać, będą powstawały konflikty, zadrażnienia, co ujemnie odbija się na samych zabawach oraz zdrowiu psychicznym przedszkolaków,
- właściwe zorganizowanie przestrzeni tzn. takie ustawienie mebli, sprzętów i urządzeń, aby było miejsce na zabawy ruchowe, konstrukcyjne i tematyczne, na jazdę samochodem, na spacer z wózkiem i na budowlę z klocków (która mogłaby niekiedy zostać do dnia następnego),
- urządzanie i zmienianie stałych i okresowych kącików zabawowych w uwzględnieniem propozycji i zainteresowań dzieci, umiejscowienie zabawek i materiałów, aby przedszkolaki miały łatwe do nich dostęp i mogły sobie wybrać to, co jest im do zabawy potrzebne,
- dostarczanie dzieciom do zabawy różnorodnych materiałów, zabawek, przyborów i akcesoriów, w których gromadzeniu, wytwarzaniu i utrzymywaniu w porządku powinny same uczestniczyć.

Ważne jest również, aby zabawa przebiegała we właściwej atmosferze, aby dzieci miały poczucie bezpieczeństwa (szczególnie dzieciom lękliwym, niepewnym, zahamowanym). W czasie zabaw tematycznych nauczycielka powinna się troszczyć, aby nie były naruszone reguły współżycia społecznego. Rola nauczycielki w zabawach tematycznych dzieci nie kończy się tylko na organizowaniu warunków. Wychowawczyni następnie powinna uważnie obserwować zabawę czyli gdzie, w co i jak się bawią dzieci, aby móc w każdej chwili włączyć się do niej. Powinna to tak uczynić, by utrzymać zabawę i uczestnicząc w jej przebiegu na prawach równorzędnego partnera mieć możliwość oddziaływania na dzieci. Włączenie się nauczycielki do zabawy ma na celu:
- podtrzymanie zabawy, ożywienie jej przebiegu, powiązanie różnych wątków tematycznych, rozszerzenie jej treści i tematyki, ukazanie dalszych perspektyw zabawy, podsunięcie nowych możliwości działania,
- aktualizowanie w świadomości dzieci obowiązujących zasad postępowania, korygowania poczynań i zachowań,
- pobudzanie inicjatywy i pomysłowości, stawianie przed dziećmi nowych zadań i problemów, udzielanie pomocy w pokonywaniu trudności, ukazywanie nowych możliwości wykorzystywania dostępnych materiałów,
- doraźne rozwiązywanie konfliktów, sprzeczek i nieporozumień, pomoc w planowaniu zabawy i podziale ról.


Księgarnia HELION poleca:

Udział nauczycielki w przygotowaniu zabawy, dostarczenie treści ma ogromne znaczenie. Jednakże w trakcie zabaw dzieci młodszych jej uczestnictwo jest bardzo potrzebne. Zabawy dzieci młodszych są krótkie, chaotyczne, akcja urywa się, dlatego też przez wzbogacenie jej treści, uzupełnienie, podsunięcie pomysłu. Udział nauczycielki w zabawach dzieci starszych ma inny charakter. Dzieci już same potrafią dokonać podziału ról, wyboru miejsca, eksponatów. Nauczycielka nie narzuca swej woli jeśli dzieci nie przekraczają przyjętych sposobów zachowania, lecz pozostawia im prawo wyboru, kieruje i pomaga. Wychowawczyni chętnie słucha tego co mówią dzieci i obserwuje czym żyją. Toczącej się zabawie okazuje zainteresowanie, pociesza w niepowodzeniach, podtrzymuje dobry nastrój. Udziela wyjaśnień rzeczowych oraz poucza jak się zachowywać. Nauczycielka przedszkola jest osobą zawsze gotową do pomocy i odpowiedzialną za jej kierunek i wynik zabawy. Chętnie widzi własną twórczość i pomysłowość dzieci, pozwala im zmienić zamysły, dopuszcza odmiany ale zawsze dąży do tego, by w naturalny sposób włączyć do zabawy dzieci treści wychowawcze. Wnosząc wiele od siebie pozostawia dzieciom dużo swobody w dążeniu do własnych zamysłów, w przechodzeniu próby koleżeńskiej i konkurencji w gronie rówieśników. Pozostawia maksimum swobody do rozwoju własnej aktywności dzieci. Organizuje warunki realne, materialne, psychiczne, moralne w ten sposób, aby czynności dziecka w zabawie nabierały coraz bardziej humanistycznego charakteru, jaki się zawiera w ludzkiej pracy, która dzieciom zawsze imponuje, pociąga i którą chce naśladować w zabawach.

Zabawy tematyczne powinny być przedmiotem obserwacji i notowania spostrzeżeń przez nauczycielkę. Zachowanie i reakcje dzieci są najbardziej swobodne, dlatego stanowią bogate źródło wiedzy o nich. Zebrane spostrzeżenia mogą posłużyć do planowania pracy wychowawczej. Nauczycielka daje wzór poprawnego zachowania, stara się w ten sposób wzbudzać refleksję, aktualizować w świadomości dzieci pewne normy i skłonić do zmiany postępowania. Nie stara się dyrygować, ograniczać i swobody czy narzucać własnej woli. Jest osobą, którą traktuje uczestników zabawy w sposób partnerski.

Bibliografia:
1. J. Huzinga, Homo ludens, Zabawa jako źródło kultury, Warszawa 1985
2. S. Guz, Rola nauczycielki w swobodnych zabawach dzieci, Wychowanie w Przedszkolu 1982, nr2

Grażyna Zbierska


Zaświadczenie online



numer online: 143 gości

reklama

Księgarnia HELION poleca: