Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
8602
rok szkolny
2010/2011

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Opis i analiza przypadku dyskryminacji jednej z uczennic przez zespół klasowy

Uwaga: Imię uczennicy zostało zmienione (przyp. red.)

1. Identyfikacja problemu:

Problem dotyczy uczennicy klasy pierwszej Marty, w roku szkolnym 2009/2011.

Marta jest osobą kulturalną i spokojną, jednocześnie zamkniętą w sobie. W zespole klasowym bliższe kontakty utrzymuje z dwoma innymi uczennicami. Klasa jest nietypową grupą składającą się z 17 chłopców i 8 dziewcząt. Z wyjątkiem trzech osób skład klasy nie uległ zmianie od szkoły podstawowej. Pozornie klasa wyróżniała się dobrym zachowaniem spośród nowo powstałych oddziałów w gimnazjum.

Uczniowie skarżyli się na Martę, twierdząc, że jest zarozumiała. Często krytykowali ją za błahe sprawy. Można było zauważyć, że nie jest życzliwie traktowana przez klasę.


REKLAMA

2. Geneza i dynamika problemu:

Pomimo godzin wychowawczych o tematyce integracyjnej, problem się pogłębił. Dwóch uczniów z klasy przyniosło mi pewnego dnia scyzoryk mówiąc, że należy on do Marty. Postanowiłam zbadać okoliczności tego wydarzenia przez przeprowadzenie wywiadu. Spotkałam się z mamą Marty, która poinformowała mnie, że Marta ma problemy na tle rozwojowym, a koledzy douczają jej ze względu na duży biust. O scyzoryku nic nie wiedziała i nie bardzo mogła zrozumieć, w jakim celu Marta nosi taki przedmiot do szkoły. Chłopcy, którzy przynieśli ten scyzoryk twierdzili, że Marta im groziła w gimbusie, po tym jak oni zażartowali z niej. Z ich relacji wynikało, że była to mało szkodliwa odzywka do Marty, dotycząca zmiany miejsca w autobusie.

Pierwsza rozmowa z Martą przebiegła spokojnie, uczennica wyjaśniając zajście powiedziała, że nie czuje się bezpiecznie, ponieważ do szkoły uczęszcza kilku uczniów mających wobec niej złe intencje. Marta nic więcej nie chciała powiedzieć, nie była chętna do współpracy. Przeprowadziłam wywiad z dwoma najlepszymi koleżankami Marty i dopiero od jednej z nich dowiedziałam się, że to chłopcy z naszej klasy przezywają ją "silikon" w szkole i poza szkołą. Inne dziewczęta z klasy wspomniały, że chłopcy dokuczali im również na tym tle. Jednak one nie brały sobie tego do serca i lekceważyły te zachowania.

Ponownie wróciłam do rozmowy z Martą, poinformowałam ją, że wiem o wszystkim, dopiero wówczas po długiej rozmowie Marta wyznała, że chłopcy nie tylko ją przezywają, ale i również podbiegają do niej udając, że przypadkowo na nią wpadli i dotykają jej biustu, po czym uciekają, śmiejąc się. Problem dotyczył chłopców, którzy przynieśli mi scyzoryk. Jednak przezwisko "silikon" było już na ustach wielu chłopców w klasie, jak również zaczęło zataczać kręgi ogólnoszkolne.

Działania, które podjęłam, aby ukrócić to zjawisko, zakończyły się sukcesem. Jednakże problem braku akceptacji Marty przez klasę powrócił w innej formie. Zarówno chłopcy, jak i dziewczęta zaczęli od nowa przezywać Martę, tym razem " wyznawca szatana". Marta często ubierała się w ciemne kolory, klasa skojarzyła to z muzyką, której lubi słuchać: metalem. Z rozmowy z Martą i jej przyjaciółką dowiedziałam się, które osoby najbardziej jej dokuczają. Klasa otrzymała stosowne ankiety, z których jednoznacznie wynikało, że Marta nie jest lubiana w klasie. Z wywiadu przeprowadzonego na zebraniu rodzicami dzieci z klasy nie będących w centrum konfliktu, wynikało, że problem ciągnie się już od początku szkoły podstawowej.

3. Znaczenie problemu:

Omawiane przeze mnie trudności w akceptacji jednostki przez zespół klasowy są bardzo ważne dla prawidłowego funkcjonowania grupy. Wymagają one podjęcia natychmiastowych działań ze strony nauczyciela i rodziców dzieci. Problemy w kontaktowania się dzieci między sobą, brak poczucia bezpieczeństwa, niezaspokojona potrzeba uznania przez rówieśników, mogą doprowadzić dziecko do wielu negatywnych zachowań oraz problemów edukacyjnych a w efekcie do niepowodzeń szkolnych.

Problem może mieć również ogromny wpływ na ukształtowanie się "negatywnych zasad moralności zespołu klasowego", w którym obowiązywałaby zasada funkcji przechodniej ofiary. To spowodowałoby negatywną integrację klasy.


REKLAMA

4. Prognoza

Prognoza negatywna:

  • izolacja dziewczynki spowodowałaby, że Marta stałaby się lękliwa, niepewna siebie, nie miałaby oparcia wśród swoich rówieśników.
  • negatywne emocje: przygnębienie, rezygnacja, niewiara w siebie, niechęć do kontaktów z rówieśnikami
  • nieżyczliwość wobec kolegów i koleżanek
  • brak śmiałości w klasie do aktywnego udziału w lekcjach spowodowałaby niepowodzenia w nauce
  • może nastąpić niewłaściwy proces socjalizacji uczniów, którzy zamiast integrować się z klasą, mogą wejść do grup nieformalnych, w których mogą mieć kontakt z używkami typu alkohol, narkotyki, papierosy
  • działanie w grupach nieformalnych może doprowadzić do konfliktu z prawem

    Prognoza pozytywna:

  • Poczucie bezpieczeństwa w klasie
  • Akceptacja jednostki w grupie
  • Konstruktywna współpraca w grupie
  • Aktywny udział w lekcjach, aktywne udział w życiu szkoły
  • Minimalizacja konfliktów między dziewczętami a chłopcami
  • Podejmowanie wspólnych działań dla dobra innych kolegów/koleżanek w klasie
  • Uczniowie wyrobią sobie pozytywny system wartości obowiązujący w ich klasie

    5. Propozycje rozwiązania

    Cele:

  • Pozytywna integracja zespołu klasowego: dziewcząt i chłopców
  • Akceptacja jednostki w zespole klasowym

    Plan oddziaływań:

  • Rozszerzenie systemu wartości obowiązujących w klasie o pojęcie tolerancji
  • Przeprowadzenie lekcji wychowawczych na tematy: "przemoc" "napastowanie na tle seksualnym"
  • Rozmowy z rodzicami podczas zebrania
  • Rozmowy z uczniami
  • Nawiązanie współpracy z psychologiem

    6. Wdrażanie oddziaływań

    W zaistniałej sytuacji postanowiłam przeprowadzić szereg lekcji wychowawczych na temat przemocy. Uczniowie dowiedzieli się o różnych rodzajach przemocy i konsekwencjach, jakie można ponieść, stosując przemoc wobec innych osób. Rozprowadziłam również ulotki wśród uczniów i rodziców "Jak powiedzieć NIE przemocy". Celem lekcji było ustanowienie zasady "Przemoc? Nie w mojej obecności". Szczególne kontrowersje wśród uczniów, wzbudził fakt dokonywania przemocy nie fizycznej, lecz werbalnej lub niewerbalnej. Na następnych godzinach wychowawczych wprowadziłam temat: "Napastowanie seksualne, głupia zabawa czy prawdziwa sprawa." Uczniowie dowiedzieli się, co to jest napastowanie, jakie są akty napastowania, kim są zazwyczaj sprawcy i jakie przeciwdziałania powinna podjąć ofiara oraz świadkowie napastowania. Uczniowie wdali się w gorącą dyskusję na temat aktów napastowania, gdyż nie zdawali sobie sprawy, że działania według nich nieszkodliwe, mogą być aktami przemocy. Po ciągu lekcji na ten temat przyjęli do wiadomości, że osoba niereagująca na przemoc jest tak samo winna jak jej sprawca.

    Temat tolerancji pojawia się na moich lekcjach co jakiś czas, gdyż młodzież wymaga wielokrotnego przypominania o znaczeniu tej wartości w społeczeństwie.

    Próbując rozwiązać problem braku akceptacji Marty przez klasę, przeprowadziłam szereg rozmów indywidualnych zarówno z uczniami, jak i z rodzicami. Podczas zebrania poruszyłam problem na forum wśród osób zainteresowanych, wspólnie postanowiliśmy przeciwdziałać zjawisku poprzez rozmowy uświadamiające dzieci.

    Postanowiłam również nawiązać współpracę z psychologiem, który raz na miesiąc prowadzi gościnnie zajęcia z klasą w ramach godziny wychowawczej.

    7. Efekty oddziaływań

    Uważam, że relacje Marty z klasą znacznie się poprawiły. Nikt nie wyraża krytycznych opinii na jej temat. Uśmiech często gości na jej twarzy. Uczennica aktywnie uczestniczy w życiu szkoły, zmieniła sposób ubierania się z czarnego na kolorowy.

    Zaobserwowałam również, że konflikty między chłopcami a dziewczętami uległy pozytywnym zmianom. Chłopcy coraz bardziej liczą się ze zdaniem dziewcząt i szanują je, aczkolwiek będzie to proces długotrwały. System pozytywnych wartości klasowych umacnia się z każdym dniem. Marta nie boi się zabierać głosu na lekcji. Takie jednostki jak Marta mogą się czuć bezpieczne w tym zespole klasowym.

    Agnieszka Bejger


  • Zaświadczenie online



    numer online: 91 gości

    reklama