Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
9529
rok szkolny
2011/2012

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Wpływ bajki i baśni na rozwój dziecka w wieku przedszkolnym

"Baśń czy bajka to elementarz, z którego dziecko uczy się czytać we własnym umyśle, elementarz napisany w języku obrazów. Jest to jedyny język, dzięki któremu możemy zrozumieć siebie i innych, zanim dojrzejemy intelektualnie". (B.Bettelheim "Cudowne i pożyteczne").

Dziecko jest naszym: najdelikatniejszym, najukochańszym skarbem i naszą nadzieją na lepsze jutro, dlatego zróbmy wszystko, aby karmić jego umysł tym co najpiękniejsze, najwartościowsze, najdoskonalsze, produktami najwyższej jakości.

Chodzi o to, aby wybrać taką książkę dla dziecka, która spełni nasze oczekiwania. Ale jak to zrobić?


REKLAMA

Co powinniśmy wiedzieć:
- bajka ma rozwijać wyobraźnię, myślenie, umiejętność przewidywania dzieci,
- ma uczyć życia i właściwych wzorców postępowania,
- powinna zawierać ciąg treści przyczynowo skutkowych- jest w bajkach sytuacja, zachowanie bohaterów i skutek tego- konsekwentny i adekwatny do zachowań, precyzyjnie określony w kategoriach dobra i zła,
- tekst bajki powinien inspirować dziecko do wypowiedzi, wyzwalać postawy twórcze, rozwijać słownictwo czynne i bierne, zachęcać do tworzenia zakończeń, wymyślania innych zdarzeń,
- kształtować osobowość dziecka przez dostarczanie mu społecznie akceptowanych i pożądanych wzorców,
- przez bajkę dziecko ma poznawać świat, mechanizmy w nim działające, uczyć się wzorów postępowania, zachowań, rozwiązań, przyswajać normy moralne, które są oczekiwane i nagradzane w życiu.
- bajki mają kształtować u dzieci stosunek do wartości uniwersalnych jak: dobro, prawda, uczciwość, sprawiedliwość,
- rozwijać wrażliwość moralną,- uwrażliwiać na losy biednych, słabych, pokrzywdzonych, niepełnosprawnych, rodzić współczucie (empatia- uczymy się jej) oraz uczyć akceptacji drugiego człowieka takim jakim jest,
- pod wpływem tekstu dziecko ma okazję wyrażać swoje opinie, wnioski, refleksje.

Bajka nie powinna:
- na silę przez mocne obrazy, słowa, zachowania utwardzać dzieci - w efekcie czyni je nieczułymi,
- uczyć walki o swoje- w efekcie uczy egoizmu i znieczulicy,
- uczyć dochodzenia do swego na silę i przez walkę- w efekcie czyni je agresywnymi,
- wykształcać postawę wojownika- nie chcemy wojny,
- nie może odrywać od rzeczywistości- w efekcie kształtuje człowieka nieudacznika, żyjącego w fikcyjnym świecie,
- dziecko nie odreagowuje napięć oglądając mocne sceny ( jak to się dzieje u dorosłych)- ładuje wtedy napięcie i wzrasta w nim lęk - dziecko odreagowuje napięcie przez działanie, mowę, dialog i ruch,
- nie może mieć zatartych granic pomiędzy dobrem i złem,

Musimy też wiedzieć, że:
- dzieci które wzorują się na postaciach negatywnych to dzieci krytykowane, w których niszczy się dziecko, one naśladują zaradność tych postaci, bo same czują się bezradne- dzieciom mamy pomagać uczyć się życia, akceptować i kochać takimi jakimi są,
- warto zbadać jaki jest stosunek do życia i człowieka kraju, w którym powstała dana bajka,

Baśnie i baśniowość:
- baśń to utwór literacki wywodzący się z mądrości ludowej, która rozwijała się w ustnych przekazach przez wiele pokoleń,
- w utworach tych złe są zachowania ludzi, a nie ludzie,
- brzydota nie jest wyznacznikiem zła często pod nią kryje się piękno i wartość,
- w baśniach zawarta jest mądrość egzystencjalna: śmierć, narodziny, dobro, zło, niedoskonałość, upośledzenia ludzi, choroby - to nieodzowne elementy życia - to realizm, on naprawdę uczy życia i prawdy o nim,
- mają bardzo prostą konstrukcję, która rozwija, a nie wyręcza wyobraźnię:
- nie ma opisów postaci, zwierząt, miejsc- są nazwy właściwe- las, dziewczynka, wilk,
- nie ma bylejakości- wszystko przemyślane,
- pracowitość, mądrość, uczciwość, dobro, prawda są nagradzane, kiedy się wytrwa,
- podkreśla wagę piękna ukrytego w ludzkich intencjach, działaniach, a nie wyglądzie,
- nie ma ilustracji dzięki temu dziecko może utożsamiać się z bohaterem i wyobrażać.


Księgarnia HELION poleca:

Baśnie oddziałują na wielu poziomach ludzkiego myślenia zarówno na świadomym jak i podświadomym jednakowo na dorosłych jak i dzieci. Człowiek słuchając ich może podświadomie polubić baśń która diagnozuje jego problem, trudności i czytając baśń wiele razy lub słuchając mona rozwiązać problem- to aspekt terapeutyczny. Nie trzeba zawsze wypowiadać się n/t baśni wystarczy słuchać.

Baśnie i legendy dobre bajki zawierają morał, mądrość ubogacającą dziecko, człowieka- konkretnie nazwane i określone zakończenie, czyli podsumowany, skutek działań bohaterów, konsekwencje działań. Warto jednak uważać na elementy czarów i magii mówić dzieciom że to jest złe.

Jakie bajki czytać:
- z wątkiem przyczynowo-skutkowym,
- jednowątkowe,
- które dostarczają wiedzy, rozwijają, wzbogacają słownictwo,
- obrazki są ładne unikać postaci demonicznych, aby nie znieczulić dzieci na istnienie zła,
- opowieści biblijne i dzieje świętych- to opowieści prawdziwe, a dzieci w tym wieku bardzo chcą wierzyć, opowieści te dostarczają bardzo pozytywnych wzorców osobowościowych: Św. Franciszek, Św. Stanisław Kostka, Jadwiga Królowa Polski...

Bajki w telewizji i gry komputerowe:
- nie dają dziecku możliwości odreagowania przez rozmowę, rysunek, zweryfikowania tego co dziecko rozumie przez pędzące obrazy jak podąża jego myślenie, w jakim kierunku,
- zmniejszają zdolność koncentracji,
- przez szybka akcję dziecko ląduje się emocjonalnie i nie odreagowuje,
- dostarczajmy dzieciom wielu ciekawych doświadczeń aby przeżywało własne życie, a nie czyjeś emocje, aby prawdziwie żyło.

Dorota Cicharska
Publiczne Przedszkole
w Raszkowie


Zaświadczenie online



numer online: 93 gości

reklama

Księgarnia HELION poleca: