Publikacje edukacyjne
strona główna  archiwum  dziedziny  nowości  zasady  szukaj  pomoc  poczta  redakcja 
               

 

Publikacja nr
9895
rok szkolny
2012/2013

 
Archiwum publikacji
w serwisie Publikacje edukacyjne

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych jako podstawowe źródło ochrony projektów autorskich

Ustawa z dnia 4 lutego 1994 roku o prawach autorskich i prawach pokrewnych reguluje aspekty prawne dotyczące ochrony praw autorskich. Według art. 1 przedmiotem praw autorskich jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnych charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażania. Ustawa określa zakres przedmiotowy praw autorskich, do których zaliczamy m.in. utwory:
1. wyrażone słowem, symbolami matematycznymi, znakami graficznymi
2. plastyczne,
3. fotograficzne
4. wzornictwa przemysłowego
5. architektoniczne
6. muzyczne i słowno - muzyczne
7. audiowizualne


REKLAMA

Ustawodawca wskazuję do jakich utworów stosuje się przepisy ustawy, są to m.in.:
1. których twórca jest obywatelem polskim, lub jest obywatelem państwa członkowskich,
2. które zostały opublikowane po raz pierwszy na terytorium RP, albo równocześnie na terytorium i za granicą lub które zostały opublikowane po raz pierwszy w języku polskim lub
3. które są chronione na podstawie umów międzynarodowych, w zakresie w jakim ich ochrona wynika z tych umów

Ustawa reguluje również przepisy dotyczące treści praw autorskich. W tym przypadku ustawodawca określa zakres obowiązywania autorskich praw osobistych, czy też majątkowych. W art.17 ustawodawca określa iż twórcy przysługują wyłączne prawa do korzystania jak również rozpowszechniania go na wszystkich polach eksploatacji oraz do wynagrodzenia za korzystania z utworu. Jeśli chodzi o dozwolony użytek chronionych utworów to ustawodawca określa iż wolno nieodpłatnie korzystać z już rozpowszechnionego utworu w zakresie własnego użytku. Ustawodawca określa również po jakim czasie prawa majątkowe gasnę, jest to 70 lat. Przechodzenie praw autorskich następuje w drodze dziedziczenia lub na postawie ustawy, która musi jasno określać zakres przeniesionych praw. Umowa o przeniesieniu autorskich praw majątkowych wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności. Twórca, którego autorskie prawa osobiste zostały zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania. W razie dokonanego naruszenia może także żądać, aby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności aby złożyła publiczne oświadczenie o odpowiedniej treści i formie. Jeżeli naruszenie było zawinione, sąd może przyznać twórcy odpowiednią sumę pieniężną tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub - na żądanie twórcy - zobowiązać sprawcę, aby uiścił odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez twórcę cel społeczny.

Uprawniony, którego autorskie prawa majątkowe zostały naruszone, może żądać od osoby, która naruszyła te prawa:
1) zaniechania naruszania;
2) usunięcia skutków naruszenia;
3) naprawienia wyrządzonej szkody:
a) na zasadach ogólnych albo
b) poprzez zapłatę sumy pieniężnej w wysokości odpowiadającej dwukrotności, a w przypadku gdy naruszenie jest zawinione - trzykrotności stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia przez uprawnionego zgody na korzystanie z utworu;
4) wydania uzyskanych korzyści.

Sąd może nakazać osobie, która naruszyła autorskie prawa majątkowe, na jej wniosek i za zgodą uprawnionego, w przypadku gdy naruszenie jest niezawinione, zapłatę stosownej sumy pieniężnej na rzecz uprawnionego, jeżeli zaniechanie naruszania lub usunięcie skutków naruszenia byłoby dla osoby naruszającej niewspółmiernie dotkliwe.

Sąd, rozstrzygając o naruszeniu prawa, może orzec na wniosek uprawnionego o bezprawnie wytworzonych przedmiotach oraz środkach i materiałach użytych do ich wytworzenia, w szczególności może orzec o ich wycofaniu z obrotu, przyznaniu uprawnionemu na poczet należnego odszkodowania lub zniszczeniu. Orzekając, sąd uwzględnia wagę naruszenia oraz interesy osób trzecich.

Rozpowszechnianie wizerunku wymaga zezwolenia osoby na nim przedstawionej.

W braku wyraźnego zastrzeżenia zezwolenie nie jest wymagane, jeżeli osoba ta otrzymała umówioną zapłatę za pozowanie. Zezwolenia nie wymaga rozpowszechnianie wizerunku:
1) osoby powszechnie znanej, jeżeli wizerunek wykonano w związku z pełnieniem przez nią funkcji publicznych, w szczególności politycznych, społecznych, zawodowych;
2) osoby stanowiącej jedynie szczegół całości takiej jak zgromadzenie, krajobraz, publiczna impreza.

Twórca, a wydawca lub producent na żądanie twórcy mają obowiązek zachowania w tajemnicy źródeł informacji wykorzystanych w utworze oraz nieujawniania związanych z tym dokumentów. Ujawnienie tajemnicy jest dozwolone za zgodą osoby, która powierzyła tajemnicę, lub na podstawie postanowienia właściwego sądu.

Katarzyna Gordat, Patrycja Kontny


Zaświadczenie online



numer online: 106 gości

reklama